MILLER PLANETARIUM Bầu Trời Sao Trở Lại Dưới Mái Vòm Wright

Bầu trời sao đã trở lại dưới mái vòm Miller Planetarium tại Florida Southern College. Công trình duy nhất được xây dựng theo thiết kế nhà chiếu hình vũ trụ của Frank Lloyd Wright vừa phục hồi công năng, kết hợp bố cục lịch sử với công nghệ trình chiếu mới để tiếp tục phục vụ cộng đồng.

ại Lakeland, Florida, Miller Planetarium đón công chúng trở lại từ ngày 26 tháng 9 năm 2026. Sự kiện diễn ra sau thời gian dài gián đoạn kể từ khi hệ thống chiếu ngừng hoạt động năm 2004. Công trình thuộc Polk Science Building, được xây dựng từ năm 1954 đến 1958 và tổ chức buổi chiếu đầu tiên ngày 7 tháng 4 năm 1960. Việc mở cửa trở lại vì thế có ý nghĩa rõ ràng về công năng, đưa một không gian giáo dục trở về đời sống thay vì chỉ giữ nó như đối tượng tham quan kiến trúc.

Nhóm phục hồi do Jeff Baker của MCWB Architects dẫn dắt bắt đầu xử lý phần ngoài vào năm 2021. Mái, lớp trát và khả năng chống nước được sửa chữa, cùng hơn 280 khối bê tông hoa văn đúc thủ công cần thay thế. Những cấu kiện thuộc hệ textile block mang ngôn ngữ hình học đặc trưng của Wright. Công nghệ in 3D được sử dụng để phát triển khuôn tái tạo chi tiết. Ở đây, phương pháp mới phục vụ việc khôi phục bề mặt cũ, cho thấy bảo tồn không đồng nghĩa với việc từ chối công cụ đương đại.

Bên trong, sự thay đổi quan trọng là lấy lại bố cục ghế ngồi hình tròn. Một khoang chứa máy tính bổ sung trong thập niên 1980 từng làm gián đoạn không gian đã được tháo bỏ. Các băng ghế gỗ dán cong được sửa chữa, bọc vinyl và sắp thành hai vòng đồng tâm quanh thiết bị chiếu. Màu sàn Cherokee Red cũng được phục hồi. Thay vì hướng tất cả khán giả về một phía như rạp thông thường, bố cục này đặt họ quanh tâm phòng, cùng nhìn lên mái vòm và chia sẻ một trường nhìn.

Hệ thống trình chiếu kỹ thuật số COSM cùng âm thanh Bowen đảm nhận phần công nghệ của lần tái hoạt động. Theo thông báo của trường, sáu chương trình được luân phiên theo tháng, khám phá hệ Mặt Trời, sao Hỏa, ngoại hành tinh và cách con người hiểu vũ trụ. Phim kéo dài khoảng 20 đến 32 phút, còn toàn bộ trải nghiệm khoảng 60 đến 90 phút, gồm phần giới thiệu lịch sử công trình. Người xem vì thế tiếp cận cả kiến trúc lẫn nội dung khoa học trong cùng một buổi ghé thăm.

Miller Planetarium nằm trong quần thể 13 công trình do Wright thiết kế tại Florida Southern. Sự hiện diện của nhà chiếu trong khu khoa học phản ánh ý tưởng để đại học chia sẻ cơ hội học tập với cộng đồng bên ngoài. Lần phục hồi này có thể được nhìn như một sự nối lại mối quan hệ ấy. Một mái vòm được chăm sóc tốt vẫn cần chương trình đủ sức đưa người xem trở lại, cũng như công nghệ trình chiếu cần một không gian thích hợp để phát huy giá trị.