RIBA NATIONAL AWARDS 2026
Đất, Đá Và Thời Gian Trong Kiến Trúc Anh Đương Đại

Danh sách 32 công trình giành RIBA National Awards 2026 mở ra một lát cắt giàu sắc độ của kiến trúc Anh đương đại. Đằng sau khác biệt về quy mô và công năng là một mối quan tâm chung: vật liệu không còn đứng ở phần hoàn thiện, mà trở thành ký ức, khí hậu và bản sắc của nơi chốn.

T

ại Wiltshire, Rammed Earth House của Tuckey Design Studio hiện diện bằng những bức tường đất được tạo nên từ lớp đất sét ngay trên khu đất, kết hợp cùng cốt liệu tái chế từ các công trình cũ. Không sử dụng xi măng trong hỗn hợp đất nện, ngôi nhà gợi lại một kỹ thuật xây dựng cổ nhưng mang tinh thần hoàn toàn đương đại. Sắc đất tự nhiên, những hốc cửa sâu và khung gỗ Douglas fir tạo nên vẻ đẹp trầm tĩnh, gần như được sinh ra từ chính địa hình.

Ở York, Heritage Quad và Technology Hub của Tonkin Liu Architects đưa câu chuyện vật liệu sang một chiều kích khác. Kề bên York Minster, đá không chỉ là di sản cần bảo tồn mà còn là nền tảng cho một hệ sinh thái nghề thủ công mới. Công nghệ cắt đá kỹ thuật số được đặt cạnh kỹ nghệ hoàn thiện bằng tay; mái gỗ uốn cong, xưởng chế tác và không gian đào tạo tạo nên nhịp nối giữa người thợ hôm nay với công trình đã tồn tại qua nhiều thế kỷ.

Tinh thần ấy tiếp tục xuất hiện tại Plant ở Basingstoke. Thay vì làm mờ dấu vết của khối văn phòng thập niên 1970, dự án phục hồi cấu trúc bê tông, các khu vườn mái và địa hình bậc thang từng giúp công trình được gọi là “Hanging Gardens of Basingstoke”. Hơn 20.000 cây mới được đưa trở lại, biến lớp xanh thành một phần thực sự của kiến trúc, không phải chi tiết trang trí được bổ sung sau cùng.

Trong khuôn viên Natural History Museum tại London, Urban Nature Project để cảnh quan giữ vai trò dẫn dắt. Khu vườn rộng năm mẫu Anh được tái cấu trúc thành một phòng trưng bày sống, kết nối rừng, đồng cỏ, vùng đất ngập nước và không gian nghiên cứu. Hai pavilion bằng gỗ và đá hòa vào địa hình, nhường phần nổi bật cho hệ sinh thái thay đổi theo mùa. Kiến trúc ở đây không cạnh tranh với thiên nhiên; nó tạo điều kiện để thiên nhiên được quan sát gần hơn.

Ngay cả The Apple House, một công trình cộng đồng khiêm tốn giữa khu vườn cũ tại Hertfordshire, cũng được định nghĩa bằng khả năng tạo nên những khung nhìn và cuộc gặp gỡ. Các khoảng mở hướng về rừng cây, vườn rau và bộ sưu tập thực vật, biến một cấu trúc nhỏ thành tâm điểm sinh hoạt chung.

RIBA National Awards 2026 vì thế hấp dẫn nhất khi được đọc qua chất liệu. Đất, đá, gỗ, bê tông hay cây xanh không chỉ tạo hình cho công trình; chúng lưu giữ nguồn gốc, công sức và thời gian. Giữa một nền kiến trúc dễ bị cuốn vào hình ảnh tức thời, những dự án nổi bật năm nay nhắc lại một giá trị lâu bền hơn: công trình đẹp trước hết phải biết mình được làm từ đâu, thuộc về nơi nào và sẽ già đi ra sao.